Chăn nuôi bò sữa

Doanh nhân Mai Kiều Liên 
Có lẽ, không người Việt Nam nào lại không biết đến cái tên Vinamilk với những sản phẩm sữa phục vụ từ em bé đến người cao tuổi. Còn ở nước ngoài, năm 2010, Vinamilk là doanh nghiệp (DN) đầu tiên và duy nhất của Việt Nam lọt vào danh sách “Best under a billion” – 200 DN tốt nhất tại khu vực châu Á do tạp chí Forbes Asia bình chọn. Trung bình mỗi ngày Vinamilk sản xuất và đưa ra thị trường khoảng 10 triệu sản phẩm với doanh số hàng ngày đạt 62-63 tỷ đồng. Có một người phụ nữ đã góp phần quan trọng làm nên những thành công đó, bà Mai Kiều Liên – Anh hùng Lao động, Chủ tịch HĐQT kiêm TGĐ Công ty Cổ phần Sữa Việt Nam (Vinamilk).

Khi được hỏi về giải thưởng này bà Mai Kiều Liên cho biết, Forbes là tạp chí uy tín trên toàn thế giới. Danh sách chọn những DN làm ăn tốt nhất từ hơn 12.000 DN có niêm yết cổ phiếu tại sàn giao dịch, với doanh thu dưới 1 tỷ USD nên rất khách quan và chính xác. Giải thưởng là vinh dự lớn lao không chỉ cho Vinamilk mà cho cả cộng đồng DNVN.

 

Ra đời từ 1976, đến nay, Vinamilk đã lớn mạnh trở thành doanh nghiệp hàng đầu của ngành công nghiệp chế biến sữa tại Việt Nam. Trên chặng đường 34 năm gắn bó, với 18 năm giữ trọng trách chèo lái con thuyền bà Mai Kiều Liên luôn trăn trở suy nghĩ, làm sao đưa được con thuyền Vinamilk vững vàng ra biển lớn sánh vai các thương hiệu danh tiếng trên thế giới. “Để làm điều này thì phải xây dựng, phát triển thương hiệu mà điều quan trọng hàng đầu là ứng dụng khoa học công nghệ, nâng cao chất lượng sản phẩm; chúng tôi chủ trương lựa chọn đầu tư trang thiết bị công nghệ tiên tiến thế hệ mới nhất hiện có”, bà Mai Kiều Liên nói. Bà đã cùng các chuyên gia kỹ thuật đến các nước có nền công nghiệp sản xuất sữa hàng đầu thế giới tìm hiểu kỹ thuật và mua về máy móc công nghệ chế biến sữa không thua kém bất cứ hãng sữa nào. Vinamilk đã xây dựng phòng thí nghiệm hiện đại, tạo điều kiện cho các kỹ sư, chuyên gia giỏi trong và ngoài nước làm việc.

Để vươn lên làm chủ khoa học công nghệ ngành công nghiệp chế biến sữa, bà Mai Kiểu Liên còn tổ chức liên kết, cộng tác với các viện nghiên cứu, các nhà khoa học trong nước, sử dụng các phát minh sáng chế của các nhà khoa học VN. Việc khôi phục Nhà máy sữa bột Dielac là một minh chứng sinh động. Bằng chất xám của các nhà khoa học trong nước, thiết bị sản xuất trong nước, kinh phí chỉ 200.000 USD, Nhà máy sữa Dielac đã được khôi phục và đưa vào vận hành, chất lượng tốt hơn trước, đặc biệt là đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm. Việc khôi phục nhà máy này nếu thuê chuyên gia nước ngoài và nhập khẩu toàn bộ thiết bị thì phải mất trên 3 triệu USD… Theo hướng đó, Vinamilk đã có nhiều sản phẩm được sản xuất từ các nghiên cứu khoa học trong nước và của chính bà Mai Kiều Liên, được người tiêu dùng ưa chuộng, như sữa chua, sữa chua kem, sữa bột cho trẻ em sơ sinh, sữa đặc có đường sản xuất từ dầu thực vật... Vinamilk hiện có trên 200 mặt hàng sữa và các sản phẩm từ sữa. Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới WIPO đã trao tặng cho bà bằng khen "Giải nhất lao động sáng tạo năm 2004".

Ngành công nghiệp chế biến sữa VN đang đứng trước một khó khăn lớn là phụ thuộc quá nhiều vào nguồn nguyên liệu nhập của nước ngoài. “Điều day dứt lớn nhất của ngành sữa là chúng ta chưa chủ động được 100% nguồn nguyên liệu”. Tháo gỡ khó khăn này, hướng đến chủ động nguồn nguyên liệu sản xuất sữa, bà Mai Kiều Liên chủ trương phát triển chăn nuôi đàn bò sữa ở Việt Nam. Thực ra bò sữa đã được đưa vào Việt Nam chăn nuôi từ những năm 1920, nhưng cho đến nay ngành chăn nuôi bò sữa vẫn chưa phát triển mạnh, mặc dù nước ta có nhiều vùng chăn nuôi bò sữa thuận lợi, như Lâm Đồng, Mộc Châu… Ở đó, sữa sau khi vắt ra, chế biến ở nhiệt độ 72 độ C thì gần như còn nguyên giá trị dinh dưỡng. Tuy nhiên, giá sữa hiện không kích thích chăn nuôi. Trung bình giá mua trên toàn quốc là 7 nghìn đồng/lít. Người chăn nuôi bị lỗ nên tỷ lệ tăng trưởng đàn bò có thể nói là gần như bằng 0. Từ những ách tắc đó, bà Mai Kiều Liên đề ra giải pháp mới. Những năm đầu thập niên 1990, Vinamilk đã khẩn trương nhập máy móc hiện đại để sản xuất sữa tươi tiệt trùng và thu mua sữa của nông dân với giá cao hơn nguyên liệu sữa nhập khẩu. Vinamilk không ngần ngại giảm lãi để khuyến khích phát triển đàn bò sữa trong nước. Từ đó, các trang trại bò sữa của Vinamilk đã hình thành và phát triển suốt từ Bắc vào Nam.

Mỗi trang trại nuôi khoảng 2.000 con bò sữa. Mặt khác, Vinamilk chuyển giao con giống, kỹ thuật chăn nuôi cho bà con nông dân để họ vững vàng trong chăn nuôi bò sữa. Năm 1990-1991, đàn bò sữa chỉ mới có 3.000 con thì nay đã phát triển đến trên 107.000 con, cho sản lượng sữa trên 130 triệu lít/năm, chiếm 25% tổng số nguyên liệu sản xuất của Vinamilk. Vinamilk phấn đấu đến năm 2015 sẽ chủ động được 50% nguồn nguyên liệu. Quyền lợi của người chăn nuôi bò sữa cũng được mở rộng. Bà Mai Kiều Liên cho biết, khi Vinamilk cổ phần hóa, nông dân được mua cổ phần ưu đãi với giá chỉ bằng 70% mệnh giá. Những nông dân không có tiền mua cổ phần được Vinamilk bảo lãnh vay vốn để mua. Tính nhân văn thể hiện ngay trong chiều sâu chiến lược phát triển.

Chủ động tạo được nguồn nguyên liệu, có nhiều sản phẩm chất lượng tốt, sức cạnh tranh tăng cao, Vinamilk liên tục mở rộng thị phần. “Trong hội nhập kinh tế quốc tế, chúng tôi luôn cố gắng đi hai chân vững chắc, chiếm lĩnh cả thị trường trong nước và quốc tế”, bà Mai Kiều Liên quả quyết. Những người quan tâm đến hoạt động phát triển thương hiệu của ngành sữa Việt Nam còn nhớ một sự kiện gây được tiếng vang của Vinamilk. Đó là vào năm 2005, lần đầu tiên một thương hiệu Việt -Vinamilk đã chiến thắng áp đảo trên thị trường Iraq, vượt qua 15 hãng sữa lớn danh tiếng trên thế giới để thắng thầu bằng các lợi thế của chất lượng sản phẩm sữa, giá cả và uy tín thực hiện hợp đồng cho đối tác. Đến nay, tại các thị trường khó tính khác, như Mỹ, Pháp, Đức, Canada, Úc, Ba Lan, các nước khu vực Trung Đông, Đông Nam Á…, sản phẩm Vinamilk đều được xuất khẩu trực tiếp bằng nhãn hiệu của mình với kim ngạch từ 2-3 triệu USD/năm.

Ở thị trường trong nước, với mạng lưới gần 200 nhà phân phối và 160.000 điểm bán lẻ phủ khắp 64 tỉnh thành cả nước, các sản phẩm của Vinamilk chiếm 40% thị phần, trong đó cơ cấu thị phần: sữa đặc chiếm khoảng 75%, sữa tươi 53% (tại 36 tỉnh thành), sữa chua các loại 90% và sữa bột 25% (tại 6 thành phố lớn). 8 tháng đầu năm 2010, Vinamilk đã đạt 71% kế hoạch doanh thu năm, tăng trên 50% so với cùng kỳ. Vinamilk đang tăng tốc để đạt doanh số 15.000 tỷ đồng cả năm.

Về bước đi trong những năm tới, bà Mai Kiều Liên cho biết, Vinamilk phấn đấu hoàn thành mục tiêu doanh thu 20.000 tỷ đồng (tương đương 1 tỷ USD) vào năm 2012, và đứng trong Top 50 công ty sữa có doanh thu cao nhất thế giới vào năm 2017 với doanh số 3 tỷ USD mỗi  năm

Còn hiện nay, Vinamilk đang xây dựng thêm 2 nhà máy chế biến sản phẩm sữa tươi tiệt trùng và sữa bột trẻ em, đưa công suất sản xuất (quy ra sữa nước) từ 500 triệu lít lên 1,2 tỷ lít/năm.

 

Thật thiếu sót khi nói về thương hiệu Vinamilk mà không kể đến những hoạt động xã hội và trách nhiệm với cộng đồng của doanh nghiệp này. Bà Mai Kiều Liên cho biết, Chương trình Quỹ học bổng “VINAMILK ươm mầm tài năng trẻ Việt Nam” đã được phát động và duy trì từ năm học 2003-2004 đến nay. Đây là quỹ học bổng dành riêng cho học sinh tiểu học có các thành tích xuất sắc trên toàn quốc. Chương trình đã được tổ chức thành công trong cả 6 niên học vừa qua và được Bộ GD-ĐT đánh giá cao. Năm học 2009-2010, Quỹ học bổng sẽ tài trợ cho 1.000 em học sinh với mỗi suất học bổng trị giá 1.000.000 VNĐ. Tính đến hết năm 2010, số tiền tài trợ của Vinamilk cho học sinh tiểu học đã lên đến 14.000.000.000 VNĐ (Mười bốn tỷ đồng). Quỹ học bổng là một trong bốn chương trình của chiến dịch lớn “VINAMILK – NIỀM TIN VIỆT NAM”, bao gồm 4 hoạt động lớn: Quỹ 6 triệu ly sữa, Quỹ học bổng Vinamilk, Cuộc thi âm nhạc Đồ rê mí và Trường bóng đá Arsenal -Vinamilk. Tất cả đều vì cộng đồng, vì trẻ em – mần non tương lai của đất nước.

 

Những doanh nhân đảm nhiệm cương vị cao trong các doanh nghiệp, bên cạnh niềm vui của sự thành đạt thì có một nỗi khổ là quỹ thời gian dành cho việc riêng tư, cho gia đình qúa hạn hẹp. Hàng ngày, họ phải cân nhắc thời gian cho mỗi công việc sít xao tính đến từng phút từng giờ. CTHĐQT – TGĐ Mai Kiều Liên cũng không phải là ngoại lệ. Thế nhưng bà vẫn cố gắng chăm sóc gia đình của mình. Trong một cuộc gặp mặt giao lưu giữa những người phụ nữ Việt Nam thành đạt tiêu biểu, bà đã thổ lộ: “Tôi nghĩ người phụ nữ là bếp lửa hồng giữ hạnh phúc trong gia đình; và bạn hãy coi chừng khi bếp lửa ấy nguội lạnh thì sự đoàn tụ cũng thật mong manh”. Vâng, có lẽ nghĩ như vậy nên dù có bận rộn đến đâu bà vẫn giữ bữa cơm đoàn tụ gia đình vào mỗi buổi chiều tối. Bà bảo, “Tôi muốn tự tay mình nấu cho chồng, con bữa ăn nóng hổi, cơm dẻo canh ngọt”. Gia đình bà không bao giờ ăn cơm hộp. Bạn đọc có thể tưởng tượng rằng, một CTHĐQT-TGĐ một công ty như Vinamilk có đến 4.000 nhân viên, 20 nhà máy và chi nhánh, doanh thu 63 tỷ đồng mỗi ngày nhưng không có người giúp việc gia đình; chắc chắn không phải vì thu nhập thấp…

Còn tôi, khi viết câu chuyện về nữ doanh nhân này để tự trả lời một câu hỏi của tôi, là đất nước đang ngày càng hội nhập sâu rộng với thế giới, người ta tôn thờ lối sống thực dụng và vật chất, trước những cơn gió lạ thì người phụ nữ Việt Nam có gì thay đổi? Thật là may và cũng thật ấm lòng khi đất nước vẫn có những người phụ nữ giỏi việc nước, đảm việc nhà, thương chồng thương con, nhân văn như người nữ doanh nhân trong câu chuyện này./.

Bùi Qúy Toản

Nguồn: tapchidoisong.com.vn
Ý kiến của bạn
Tên của bạn * :
E-mail * :
Tiêu đề * :
Nội dung * (Bạn vui lòng gõ tiếng việt có dấu):
 
Mã bảo mật * :   
   
Bài viết khác